Düzenlenebilir çalışma dosyası kaydedildi.
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ TEST 3
5. SINIF 1. ÜNİTE LGS HAZIRLIK
15
SORU
AD SOYAD:
SINIF / NO:
NET:
1
📷 Soru Görseli Görsel alanı: 1200 × 675 px • En-boy oranı: 16:9 • Otomatik WebP Soru Görseli

Öğrenciler, gök cisimlerinin büyüklüklerini görseldeki nesnelerle eşleştirerek bir model kurmuşlardır. Kurulan bu modelleme ve gök cisimlerinin büyüklük kavramı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi bilimsel olarak yanlıştır?

💡 Çözüm: Bu modelleme yalnızca gök cisimlerinin uzayda kapladıkları yeri, yani hacimlerini kıyaslamak için yapılır. Kütle ile dönüş hızı arasındaki ilişki bu modelin amacı veya sonucu değildir.
2

I. Dünya, Güneş etrafındaki bir tam dolanımını tamamladığında (1 yıl), Ay kendi ekseni etrafında yalnızca bir kez dönmüş olur.
II. Dünya kendi ekseni etrafında bir tam tur attığında, Ay da Dünya etrafındaki bir tam dolanımını tamamlamış olur.
III. Ay'ın kendi ekseni etrafındaki dönme süresi, Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanma süresinden daha kısadır.
Gök cisimlerinin hareket süreleri birbiriyle kıyaslandığında, yukarıda verilen ifadelerden hangileri kesinlikle doğrudur?

💡 Çözüm: Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanımı yaklaşık 365 gün, Ay'ın kendi ekseni etrafındaki dönüşü yaklaşık 27,3 gün, Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşü ise yaklaşık 24 saattir. Bu nedenle yalnız III doğrudur.
3
📷 Soru Görseli Görsel alanı: 1200 × 675 px • En-boy oranı: 16:9 • Otomatik WebP Soru Görseli

Görselde Güneş'in kendi ekseni etrafındaki dönüş süresinin bölgesel farklılıkları gösterilmiştir. Güneş'in farklı bölgelerinin bir tam turu farklı sürelerde tamamlamasının asıl sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

💡 Çözüm: Güneş katı bir yapıda değildir. Gaz ve plazma hâlinde bulunduğu için ekvator bölgesi ile kutup bölgeleri aynı sürede dönmez.
4

Türk-İslam dünyasındaki bilim insanlarının uzay araştırmaları, astronomi tarihinin gelişimine büyük katkı sağlamıştır.
I. Kendi devrine kadar gezegenlerin yörünge hareketi biliniyorken, Güneş'in de batıdan doğuya doğru döndüğünü keşfeden ilk bilim insanı olmuştur.
II. Kurduğu rasathane ile bir yılın süresini 365 gün, 6 saat, 10 dakika ve 8 saniye olarak günümüze çok yakın bir hassasiyette hesaplamıştır.
Yukarıda astronomi bilimine yaptıkları katkılar verilen bilim insanları sırasıyla hangi seçenekte doğru eşleştirilmiştir?

💡 Çözüm: Güneş'in döndüğünü keşfeden bilim insanı Fergani, yılın süresini büyük bir hassasiyetle hesaplayan bilim insanı ise Uluğ Bey'dir.
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ TEST 3
5. SINIF 1. ÜNİTE LGS HAZIRLIK
15
SORU
AD SOYAD:
SINIF / NO:
NET:
5

Ay'ın Dünya etrafındaki dolanma süresi yaklaşık 27,3 gün, kendi ekseni etrafındaki dönme süresi ise yine yaklaşık 27,3 gündür. Dünya'dan Ay'a bakan bir gözlemcinin Ay'ın hep aynı yüzünü görmesinin nedeni olan bu astronomik döngüde, Ay'ın kendi ekseni etrafındaki dönme süresi aniden 10 güne düşseydi aşağıdaki durumlardan hangisinin yaşanması beklenirdi?

💡 Çözüm: Ay'ın hep aynı yüzünü görmemizin nedeni, dönme ve dolanma sürelerinin eşit olmasıdır. Bu süreler eşitliğini kaybederse Dünya'dan Ay'ın farklı yüzleri de görülmeye başlanır.
6
📷 Soru Görseli Görsel alanı: 1200 × 675 px • En-boy oranı: 16:9 • Otomatik WebP Soru Görseli

Görseldeki oklar dikkatle incelendiğinde, bu gök cisimlerinin hareket yönlerinde temel bir ortaklık olduğu fark edilmektedir. Güneş, Dünya ve Ay'ın belirtilen tüm dönme ve dolanma hareketlerinin ortak yönü aşağıdakilerden hangisidir?

💡 Çözüm: Güneş, Dünya ve Ay'ın dönme ve dolanma hareketleri saat yönünün tersine, diğer bir ifadeyle batıdan doğuya doğrudur.
7

Uzay araştırmaları tarihinde Ay'ın karanlıkta kalan ve Dünya'dan görünmeyen arka yüzünü keşfetmek için pek çok uluslararası uzay misyonu düzenlenmiştir.
I. 2009'da fırlatılan ve Ay'ın arka yüzünün yüksek çözünürlüklü kameralarla haritasını çıkaran araç.
II. 1959'da fırlatılarak Ay'ın arka yüzünün ilk fotoğraflarını çekmeyi başaran uzay aracı.
III. 2019'da Ay'ın arka yüzündeki Wong Carman kraterine doğrudan iniş yapan araç.
Yukarıda özellikleri verilen uzay misyonları/araçları sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

💡 Çözüm: 2009'da yüksek çözünürlüklü harita çıkaran araç LRO, 1959'da ilk fotoğrafları çeken araç Luna 3, 2019'da Ay'ın arka yüzüne inen araç ise Chang'e-4'tür.
8

Bir öğrenci defterine gök cisimlerinin hareketlerini not alırken aşağıdaki cümleleri kurmuştur:
I. Dünya kendi etrafında bir tam tur attığında 24 saat geçmiş olur.
II. Dünya, Ay ile birlikte Güneş'in etrafında dolanmaktadır.
III. Güneş'in sadece Güneş sistemi içerisindeki gezegenlerle sınırlı bir yörüngesi vardır, uzayda başka bir hareket yapmaz.
Öğrencinin aldığı bu notlardan hangileri bilimsel gerçeklerle uyuşmamaktadır?

💡 Çözüm: Güneş yalnızca kendi ekseni etrafında dönmez; Güneş sistemiyle birlikte Samanyolu Galaksisi'nin merkezi etrafında da dolanır. Bu nedenle III numaralı not yanlıştır.
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ TEST 3
5. SINIF 1. ÜNİTE LGS HAZIRLIK
15
SORU
AD SOYAD:
SINIF / NO:
NET:
9
📷 Soru Görseli Görsel alanı: 1200 × 675 px • En-boy oranı: 16:9 • Otomatik WebP Soru Görseli

Görselde Güneş'in bir gün içerisindeki konum değişiklikleri net bir şekilde gösterilmiştir. Bir kişinin Güneş'i gökyüzünde sürekli farklı noktalarda görmesinin asıl nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

💡 Çözüm: Güneş'in gün içinde gökyüzünde yer değiştiriyor gibi görünmesinin nedeni Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşüdür.
10

Ali Kuşçu, astronomi tarihinde son derece önemli bir yere sahip olan, matematiği ve gök bilimini bir araya getiren bilim insanlarından biridir. Aşağıdakilerden hangisi kaynaklarda da belirtildiği üzere Ali Kuşçu'nun astronomi bilimine sağladığı katkılardan biri değildir?

💡 Çözüm: Kendi adıyla bir medrese kurarak burayı astronomi okuluna dönüştüren bilim insanı Caca Bey'dir. Bu katkı Ali Kuşçu'ya ait değildir.
11

I. Dünya'nın, Güneş'in etrafındaki bir tam dolanımı.
II. Ay'ın, Dünya'nın etrafındaki bir tam dolanımı.
III. Güneş'in, kendi ekseni (ekvatoru) etrafındaki bir tam dönüşü.
Yukarıda verilen astronomik olayların, tamamlanma sürelerine göre “en kısadan en uzuna” doğru sıralanışı hangi seçenekte doğru verilmiştir?

💡 Çözüm: Güneş'in ekvator dönüşü yaklaşık 25 gün, Ay'ın Dünya etrafındaki dolanımı yaklaşık 27,3 gün ve Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanımı yaklaşık 365 gündür. Sıralama III - II - I olur.
12
📷 Soru Görseli Görsel alanı: 1200 × 675 px • En-boy oranı: 16:9 • Otomatik WebP Soru Görseli

Görselde Güneş sisteminin uzaydaki büyük yolculuğu gösterilmektedir. Güneş'in, tüm sistemi beraberinde sürükleyerek Samanyolu Galaksisinin merkezi etrafında gerçekleştirdiği ve tamamlanması yaklaşık 250 milyon yıl süren bu dolanma hareketine ne ad verilmektedir?

💡 Çözüm: Güneş'in sistemiyle birlikte Samanyolu Galaksisi'nin merkezi etrafında yaklaşık 250 milyon yılda tamamladığı dolanıma kozmik yıl denir.
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ TEST 3
5. SINIF 1. ÜNİTE LGS HAZIRLIK
15
SORU
AD SOYAD:
SINIF / NO:
NET:
13

Dünya, uzayda birden fazla hareketi aynı anda gerçekleştiren bir gök cismidir. Dünya'nın kendi ekseni etrafında dönmesi ile Güneş etrafında dolanması sonucunda meydana gelen en temel iki olay aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

💡 Çözüm: Dünya'nın kendi ekseni etrafında dönmesi gece ve gündüzü, Güneş etrafında dolanması ise mevsimleri oluşturur.
14

Tarihi kaynaklar incelendiğinde astronomi alanında Güneş, Dünya ve Ay'a dair bazı gerçeklerin belirli bir dönemden sonra değiştiği görülmektedir. Kendi yaşadığı döneme kadar uzaydaki gök cisimlerinin sabit kaldığı ve sadece yörüngelerde hareket ettiği zannedilirken, Güneş'in de kendi ekseni etrafında batıdan doğuya doğru döndüğünü ilk kez ifade eden bilgin kimdir?

💡 Çözüm: Güneş'in kendi ekseni etrafında batıdan doğuya doğru döndüğünü ilk kez ifade eden bilgin Fergani'dir.
15

Dünya, Güneş ve Ay uzayda her ne kadar farklı hızlarda ve farklı büyüklüklerde olsalar da hareket yapıları incelendiğinde büyük benzerlikler taşırlar. Bu üç gök cismine ait;
I. Kendi eksenleri etrafında dönme hareketi yapmaları
II. Belirli bir merkez etrafında dolanma hareketi yapmaları
III. Dönüş hızlarının kütleleriyle doğru orantılı olarak artması
özelliklerinden hangileri tamamı için ortak bir özelliktir?

💡 Çözüm: Güneş, Dünya ve Ay'ın üçü de kendi eksenleri etrafında döner ve belirli bir merkez etrafında dolanır. Dönüş hızlarının kütleyle doğru orantılı olması ortak bir özellik değildir.
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ CEVAP ANAHTARI
5. SINIF 1. ÜNİTE KONU TESTİ 3
🔑
ANAHTAR
📋 CEVAP TABLOSU
12345678
DBBACDAB
9101112131415
CBBDBCB

Görselli Sorular İçin Alan Ölçüleri

1, 3, 6, 9 ve 12. sorular1200 × 675 px • 16:9 • yatay
DönüştürmeWebP • yaklaşık 220 KB hedef • beyaz zemin
Yerleştirmeobject-fit: contain • bozulma/esneme yok
DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ CEVAP ANAHTARI
5. SINIF 1. ÜNİTE KONU TESTİ 3
💡
ÇÖZÜMLER
💡 AÇIKLAMALI ÇÖZÜMLER • 1–8
1D — Bu modellemenin asıl amacı, gök cisimlerinin kendi eksenleri etrafındaki dönüş hızlarını kütleleriyle ilişkilendirmektir.

Bu modelleme yalnızca gök cisimlerinin uzayda kapladıkları yeri, yani hacimlerini kıyaslamak için yapılır. Kütle ile dönüş hızı arasındaki ilişki bu modelin amacı veya sonucu değildir.

2B — Yalnız III

Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanımı yaklaşık 365 gün, Ay'ın kendi ekseni etrafındaki dönüşü yaklaşık 27,3 gün, Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşü ise yaklaşık 24 saattir. Bu nedenle yalnız III doğrudur.

3B — Güneş'in katı bir cisim olmaması, gaz ve plazma hâlinde bulunması

Güneş katı bir yapıda değildir. Gaz ve plazma hâlinde bulunduğu için ekvator bölgesi ile kutup bölgeleri aynı sürede dönmez.

4A — Fergani – Uluğ Bey

Güneş'in döndüğünü keşfeden bilim insanı Fergani, yılın süresini büyük bir hassasiyetle hesaplayan bilim insanı ise Uluğ Bey'dir.

5C — Dünya'dan bakıldığında Ay'ın farklı yüzleri (arka tarafı) de görülmeye başlardı.

Ay'ın hep aynı yüzünü görmemizin nedeni, dönme ve dolanma sürelerinin eşit olmasıdır. Bu süreler eşitliğini kaybederse Dünya'dan Ay'ın farklı yüzleri de görülmeye başlanır.

6D — Batıdan doğuya doğru

Güneş, Dünya ve Ay'ın dönme ve dolanma hareketleri saat yönünün tersine, diğer bir ifadeyle batıdan doğuya doğrudur.

7A — LRO - Luna 3 - Chang'e-4

2009'da yüksek çözünürlüklü harita çıkaran araç LRO, 1959'da ilk fotoğrafları çeken araç Luna 3, 2019'da Ay'ın arka yüzüne inen araç ise Chang'e-4'tür.

8B — Yalnız III

Güneş yalnızca kendi ekseni etrafında dönmez; Güneş sistemiyle birlikte Samanyolu Galaksisi'nin merkezi etrafında da dolanır. Bu nedenle III numaralı not yanlıştır.

DNZHOCA
DNZHOCAFEN
DÜNYAMIZ VE GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ CEVAP ANAHTARI
5. SINIF 1. ÜNİTE KONU TESTİ 3
💡
ÇÖZÜMLER
💡 AÇIKLAMALI ÇÖZÜMLER • 9–15
9C — Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönme hareketini sürdürmesi

Güneş'in gün içinde gökyüzünde yer değiştiriyor gibi görünmesinin nedeni Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşüdür.

10B — Anadolu'da kendi adıyla bir medrese kurarak burayı ilk astronomi okuluna çevirmesi

Kendi adıyla bir medrese kurarak burayı astronomi okuluna dönüştüren bilim insanı Caca Bey'dir. Bu katkı Ali Kuşçu'ya ait değildir.

11B — III - II - I

Güneş'in ekvator dönüşü yaklaşık 25 gün, Ay'ın Dünya etrafındaki dolanımı yaklaşık 27,3 gün ve Dünya'nın Güneş etrafındaki dolanımı yaklaşık 365 gündür. Sıralama III - II - I olur.

12D — Kozmik yıl

Güneş'in sistemiyle birlikte Samanyolu Galaksisi'nin merkezi etrafında yaklaşık 250 milyon yılda tamamladığı dolanıma kozmik yıl denir.

13B — Gece ve gündüz - Mevsimler

Dünya'nın kendi ekseni etrafında dönmesi gece ve gündüzü, Güneş etrafında dolanması ise mevsimleri oluşturur.

14C — Fergani

Güneş'in kendi ekseni etrafında batıdan doğuya doğru döndüğünü ilk kez ifade eden bilgin Fergani'dir.

15B — I ve II

Güneş, Dünya ve Ay'ın üçü de kendi eksenleri etrafında döner ve belirli bir merkez etrafında dolanır. Dönüş hızlarının kütleyle doğru orantılı olması ortak bir özellik değildir.