DNZHOCA
DNZHOCA ORTAOKULU
2025-2026 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 5. SINIF FEN BİLİMLERİ 2. DÖNEM 1. YAZILI SINAVI (SENARYO 7)
SORU 1 15 PUAN
Uzun süre yer çekimsiz ortamda (Uluslararası Uzay İstasyonu'nda) kalan astronotların iskelet ve kas sistemlerinde ciddi zayıflamalar görülür. Aşağıda havada süzülen bir astronot ve Dünya'ya döndüğünde kemiklerinde oluşan erime ile kaslarında görülen zayıflama temsili bir röntgen ile gösterilmiştir.
İSKELET VE KAS RÖNTGENİ Normal Kemik Zayıflamış Kemik
Bir astronotun uzay görevindeyken destek ve hareket sistemi sağlığını (özellikle kemik yoğunluğunu) koruyabilmesi için beslenme ve fiziksel aktivite açısından uzay istasyonunda hangi önlemleri alması gerekir? Bilimsel gerekçesiyle yazınız.
SORU 2 15 PUAN
Sık ağaçlarla kaplı ormanlık bir alanda, bulutların ve ağaç dallarının arasından süzülen güneş ışığı, yeryüzüne doğru ip gibi ince ve dümdüz kılıçlar (hüzmeler) hâlinde inmektedir.
a) Güneş ışınlarının ağaçların arasından eğrilip bükülmeden, dümdüz çizgiler hâlinde yere inmesi, ışığın yayılma özelliği hakkında bize neyi kanıtlar?
b) Fen bilimleri dersinde ışığın izlediği bu yolu kâğıt üzerinde ifade etmek için hangi geometrik çizimi (sembolü) kullanırız?
SORU 3 15 PUAN
Bir öğrenci fen bilimleri dersinde yanan bir muma, önce içi tamamen düz olan bir boruyla (A durumu), daha sonra ise ortasından bükülmüş "L" harfi şeklindeki bir boruyla (B durumu) bakmaktadır.
A Durumu B Durumu
a) Öğrenci, A ve B durumlarının hangisinde mumun alevini görebilir?
b) Göremediği durumda ışığın gözüne ulaşamamasının bilimsel sebebini, ışığın yayılma kuralını belirterek yazınız.
DNZHOCA
DNZHOCA ORTAOKULU
SORU 4 15 PUAN
Karanlık bir odada, ön ve arka yüzlerinde delikler olan üç farklı kutunun (K, L, M) içine farklı maddeler yerleştiriliyor. Bir el feneri ile bu kutulara ışık tutulduğunda görseldeki sonuçlar gözlemleniyor.
K NET L BULANIK M YOK
Aşağıda verilen maddelerin harflerini, ışık geçirme özelliklerine uygun olan kutuların (K, L, M) içine yazarak eşleştiriniz.
a. Pencere Camı b. Tahta c. Buzlu Cam d. Saf Su e. Yağlı Kağıt f. Demir Levha g. Hava h. Tül Perde i. Mukavva
K KUTUSU
L KUTUSU
M KUTUSU
SORU 5 15 PUAN
Fen bilimleri laboratuvarında bir lazer ışığı duvara yansıtılarak bir deney yapılıyor.
1. Durum: Lazerin önüne saydam (şeffaf) bir cam levha konuluyor ve perdede parlak, net bir kırmızı nokta oluşuyor.
2. Durum: Aynı cam levhadan 3 tanesi arka arkaya konuluyor ve perdedeki kırmızı nokta zayıflayarak buğulu hâle geliyor.
3. Durum: Cam levha sayısı 7'ye çıkarıldığında ise perdede hiç ışık izi görülmüyor.
1. Durum (1 Cam) 2. Durum (3 Cam) 3. Durum (7 Cam) IŞIK YOK
a) Bu deneye göre, saydam (şeffaf) bir maddenin kalınlığı (veya katman sayısı) arttıkça ışık geçirgenliği nasıl değişir? Açıklayınız.
b) Bu deneyden çıkardığınız sonucu, günlük hayatımızdan (veya doğadan) benzer bir örnek vererek destekleyiniz.
DNZHOCA
DNZHOCA ORTAOKULU
SORU 6 15 PUAN
Aşağıda iki farklı madde hâline ait tanecik modelleri verilmiştir. Birinci modelde tanecikler birbirine sımsıkı yapışık ve çok düzenli dizilmiştir. İkinci modelde tanecikler birbirinden tamamen bağımsız, aralarında devasa boşluklar olacak şekilde çizilmiş ve her yöne hareket hâlindedir.
BİRİNCİ MODEL
İKİNCİ MODEL
Görseldeki tanecik modellerinin temsil ettiği madde hâllerini dikkate alarak;
a) Her iki modeldeki taneciklerin yapabildikleri hareket türlerini (titreşim, dönme, öteleme) karşılaştırarak yazınız.
b) Hangi modelin "akışkan" özellikte olduğunu belirtiniz. Bu akışkanlığını taneciklerin hangi hareketi yapması sayesinde kazanmıştır?
SORU 7 10 PUAN
Bir anne, bebek maması hazırlamak için geniş bir kâsede bulunan 80°C sıcaklığındaki kaynar suyun içerisine, buzdolabından yeni çıkardığı 10°C sıcaklığındaki soğuk süt dolu biberonu oturtmuştur.
80°C 10°C
a) Kaynar su ile soğuk süt dolu biberon arasında gerçekleşen ısı alışverişinin yönü (hangisinden hangisine doğru olduğu) nasıldır?
b) Bu ısı alışverişi ne zamana kadar devam eder?
Fen Bilimleri Öğretmeni
Adı Soyadı / İmza